Kết nối thanh toán xuyên biên giới đang trở thành xu thế tất yếu trong bối cảnh hội nhập quốc tế và chuyển đổi số. Điều này đáp ứng nhu cầu thanh toán gia tăng của người dân và doanh nghiệp với sự hỗ trợ từ Chính phủ trong việc phát triển kinh tế số và xã hội số. Tuy nhiên, việc triển khai không dễ dàng và đòi hỏi nhiều biện pháp đồng bộ từ cơ sở hạ tầng, quy định pháp lý đến hợp tác quốc tế.
Thanh toán xuyên biên giới là gì?
Thanh toán xuyên biên giới (cross-border payment) đề cập đến các giao dịch tài chính giữa người trả tiền và người nhận tiền ở các quốc gia khác nhau, sử dụng các loại tiền tệ và quy trình riêng biệt. Có hai hình thức chính:
- Kết nối song phương: Đây là kết nối giữa hệ thống thanh toán của hai quốc gia.
- Kết nối đa phương: Gồm các hệ thống thanh toán quốc tế và các dự án hợp tác giữa nhiều quốc gia.
Hiện nay, các nước trên thế giới chủ yếu ưu tiên kết nối song phương, tập trung vào lĩnh vực bán lẻ, đồng thời nhấn mạnh việc thống nhất tiêu chuẩn kỹ thuật và cải thiện quy định pháp lý nhằm đảm bảo an toàn.
Hành lang pháp lý cho thanh toán xuyên biên giới
Hành lang pháp lý cho phát triển thanh toán xuyên biên giới ở Việt Nam được quy định tại nhiều văn bản pháp luật, như Luật Các tổ chức tín dụng và Pháp lệnh ngoại hối. Đặc biệt, ngày 15/5/2024, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 52/2024/NĐ-CP, quy định về thanh toán không dùng tiền mặt (TTKDTM). Nghị định này tạo ra một khung pháp lý cho các ngân hàng Việt Nam tham gia vào hệ thống thanh toán quốc tế.
Theo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), trong thời gian qua, NHNN đã tích cực hợp tác với các ngân hàng trung ương khác trong khu vực như Thái Lan, Campuchia, và Lào để triển khai kết nối thanh toán bán lẻ song phương qua mã QR.
Triển khai kết nối thanh toán
Hiện tại, NHNN đã hợp tác triển khai ba kết nối thanh toán bán lẻ song phương qua mã QR với Thái Lan, Campuchia và Lào. Đồng thời, NHNN cũng đang nghiên cứu mở rộng kết nối báo cáo QR với Trung Quốc, Singapore, và Hàn Quốc. Dự kiến, trong tương lai gần, NHNN sẽ tiếp tục triển khai kết nối với Ấn Độ, Đài Loan và Malaysia.
Kết nối thanh toán thẻ
Đối với thanh toán thẻ nội địa, Việt Nam đã hoàn thành việc kết nối với nhiều quốc gia thông qua tổ chức chuyển mạch thẻ NAPAS, bao gồm Hàn Quốc (KFTC), Malaysia (PayNet), Thái Lan (ITMX) và Trung Quốc (UnionPay). Hầu hết các ngân hàng Việt Nam hiện nay đều tham gia vào mạng lưới SWIFT, giúp xử lý nhanh chóng các giao dịch thanh toán xuyên biên giới.
Thách thức trong triển khai
Mặc dù thanh toán xuyên biên giới mang lại nhiều lợi ích, việc triển khai cũng gặp nhiều thách thức. Các quy định pháp lý khác nhau dẫn đến khó khăn trong việc tuân thủ quy trình và quy định, chưa kể đến sự chênh lệch múi giờ gây chậm trễ trong giao dịch.
Ngoài ra, biến động tỷ giá hối đoái cũng ảnh hưởng đến lợi nhuận và chi phí giao dịch. Hệ thống thanh toán mới dựa trên công nghệ cần được đầu tư nghiêm túc để đảm bảo an ninh và bảo mật thông tin. Sự thiếu đồng nhất về tiêu chuẩn kỹ thuật cũng là một cản trở lớn.
Phát triển chiến lược
Để vượt qua những rào cản này, NHNN cần tiếp tục triển khai các nhiệm vụ trong Nghị định 52/2024/NĐ-CP. Các ngân hàng và tổ chức cung cấp dịch vụ thanh toán cũng cần đầu tư vào hạ tầng và công nghệ, nhằm nâng cao khả năng kết nối với các hệ thống thanh toán quốc tế, đáp ứng nhu cầu của người dân và doanh nghiệp.
Tăng cường an ninh mạng
Khi mở rộng kết nối thanh toán quốc tế, vấn đề an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu càng trở nên phức tạp. NHNN và các tổ chức tài chính rất cần thúc đẩy hợp tác quốc tế, chia sẻ thông tin tình báo mạng và xây dựng cơ chế ứng phó khẩn cấp.
Ngoài ra, tổ chức cung cấp dịch vụ cần cải thiện cơ sở hạ tầng và ứng dụng công nghệ để nâng cấp hệ thống thanh toán. Các tổ chức tài chính cần đầu tư vào những giải pháp bảo mật mới, đồng thời thường xuyên đào tạo và nâng cao nhận thức về an ninh mạng cho cán bộ nhân viên.
Những giải pháp cần thực hiện
Để ngăn chặn các rủi ro trong thanh toán quốc tế, cần thiết phải hiện đại hóa hệ thống giám sát giao dịch bằng trí tuệ nhân tạo (AI) và thường xuyên cập nhật các phần mềm bảo mật. Hình thành các thói quen tốt như cẩn trọng khi nhận thông điệp lạ liên quan đến thanh toán, tránh đụng tới Wi-Fi công cộng khi giao dịch tài chính sẽ giúp giảm thiểu rủi ro.
Hợp tác quốc tế để phát triển các tiêu chuẩn chung, hài hòa hóa quy định pháp lý và phát triển công nghệ thanh toán bền vững cũng rất cần thiết.
Tóm lại
Việt Nam đang trên con đường phát triển kết nối thanh toán xuyên biên giới một cách mạnh mẽ, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp. Sự hỗ trợ từ Chính phủ cùng với các biện pháp cải cách sẽ là nền tảng cho việc thúc đẩy thanh toán xuyên biên giới trong bối cảnh hội nhập quốc tế và chuyển đổi số toàn cầu.
Xem Thêm Tại >>> https://tienso360.site/